[D66] Activisten Gaza-flotilla moeten geknield naar Israelisch volkslied (2)

[Dr. Marc-Alexander Fluks]

Bron:   Volkskrant
Datum:  20 mei 2026
Auteur: Yassin Boutayeb en Rik Kuiper
URL:    
https://www.volkskrant.nl/buitenland/israelische-video-van-vastgebonden-flotilla-activisten-leidt-tot-verbijstering-alle-perken-te-buiten~b03c4894/


Israelische video van vastgebonden flotilla-activisten leidt tot
verbijstering: 'Alle perken te buiten'
----------------------------------------------------------------

De extreemrechtse Israelische minister van Nationale Veiligheid, Itamar 
Ben-Gvir, heeft een video gedeeld waarin vastgebonden activisten van de 
Global Sumud Flotilla te zien zijn. In reactie daarop hebben Nederland, 
Frankrijk, Italie en Canada de Israelische ambassadeurs in hun land 
ontboden.

De video toont tientallen activisten geknield op de grond, hun armen op 
de rug vastgebonden met tiewraps. Ondertussen galmt het Israelische 
volkslied over het dek van een Israelisch schip in de haven van Ashdod. 
Minister Ben-Gvir loopt met een Israelische vlag langs de activisten en 
roept: 'Welkom in Israel.'

De ruim vierhonderd activisten maakten deel uit van een grote vloot van 
de Global Sumud Flotilla, een organisatie die zich inzet voor de rechten 
van Palestijnen in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever. De activisten 
wilden met de vloot de Israelische zeeblokkade doorbreken en 
hulpgoederen aan de Palestijnen leveren. De Israelische marine heeft de 
schepen in internationale wateren geenterd en de activisten opgepakt.

Een deel van hen is eerder al in de buurt van Griekenland onderschept en 
daar op het vasteland vrijgelaten. De schepen die Israel toen niet kon 
enteren voeren door, maar dinsdag is de overgebleven vloot 
tegengehouden. De activisten werden meegenomen naar Israel. Het gaat om 
activisten en journalisten met verschillende nationaliteiten, onder wie 
ook Nederlanders.


Verontwaardiging

Verschillende landen waren er al snel bij om de video en de Israelische 
werkwijze te veroordelen. De Nederlandse minister van Buitenlandse 
Zaken, Tom Berendsen, zegt de Israelische ambassadeur te hebben ontboden 
en noemt de beelden van Ben-Gvir 'schokkend en onacceptabel'. 'Deze 
behandeling van gevangenen schendt de menselijke waardigheid.' Premier 
Rob Jetten spreekt over een 'mensonterende' behandeling van de 
activisten en stelt dat die 'alle perken te buiten gaat'.

Ook de Italiaanse premier Giorgia Meloni zei in een verklaring dat het 
'onaanvaardbaar is dat deze demonstranten, onder wie veel Italiaanse 
burgers, aan deze behandeling worden onderworpen, die hun menselijke 
waardigheid schendt.' De Franse minister van Buitenlandse Zaken, 
Jean-Noel Barrot, noemde de Israelische acties tegen de activisten 
'onacceptabel'. Ook Italie en Frankrijk hebben de Israelische 
ambassadeur van hun land op het matje geroepen.


Kritiek van binnenuit

Ben-Gvir ging in de video verder door te zeggen dat de activisten in 
'terroristengevangenissen' moeten verdwijnen. 'Ze kwamen hier vol trots 
als grote helden naartoe. En kijk ze nu eens.' De minister riep de 
Israelische premier Benjamin Netanyahu op om de opgepakte activisten aan 
hem over te dragen.

Netanyahu keerde zich echter voorzichtig tegen zijn eigen minister. De 
premier noemde video van Ben Gvir 'niet in lijn met de waarden van 
Israel'. Tegen het enteren van de schepen heeft Netanyahu nooit bezwaar 
gehad. Ook de Israelische buitenlandminister Gideon Sa'ar sprak zich uit 
en zei dat Ben-Gvir bewust schade heeft toegebracht aan de Israelische 
staat.

Ben-Gvir staat erom bekend extreme uitspraken te doen over Palestijnen 
in Gaza en op de door Israel bezette Westelijke Jordaanoever. Daar komt 
doorgaans weinig kritiek op vanuit de Israelische regering.


'Ontvoering'

Dat de Israelische krijgsmacht de schepen enterde en de opvarenden 
vervolgens meenam naar Israel, is volgens experts sowieso onrechtmatig. 
Marcel Brus, hoogleraar internationaal recht in Groningen, spreekt over 
'een ontvoering', vergelijkbaar met een scenario waarbij Israel 
bijvoorbeeld hulpverleners zou oppakken op Egyptisch grondgebied. 
'Israel heeft op volle zee geen rechtsmacht over de mensen op die 
schepen.'

Brus, ook lid van de raad van advies van The Rights Forum, een 
kenniscentrum dat zich inzet voor de Palestijnse zaak, verwijst daarbij 
naar het Zeerechtverdrag van de Verenigde Naties. Daarin is de vrijheid 
van scheepvaart vastgelegd. 'Dit betekent dat alleen de staat waar een 
schip is geregistreerd zich ermee mag bemoeien', zegt de hoogleraar. 
'Tenzij een schip als een piratenschip kan worden gedefinieerd. Dan 
mogen alle staten ertegen optreden.' De schepen van de flotilla vallen 
niet in die categorie.

Nederland heeft Israel, voor zover bekend, nog niet aangesproken op het 
overtreden van het Zeerechtverdrag. In vergelijkbare situaties in het 
verleden ondernam Nederland wel actie, stelt Brus. Bij de Arctic Sunrise 
bijvoorbeeld, een schip van Greenpeace dat in 2013 na een protest bij 
een boorplatform in de Barentszzee door de Russen werd geenterd. De 
bemanning werd naar Rusland overgebracht en aangeklaagd. Nederland 
spande toen een zaak aan bij het Zeerechttribunaal. 'En Nederland won 
die zaak.'


'Flagrant illegaal'

En er zijn meer redenen waarom Israel de flotilla niet had mogen 
tegenhouden. Zo stellen de meeste experts dat de maritieme blokkade die 
Israel voor de kust van Gaza heeft opgeworpen illegaal is. Marieke de 
Hoon, hoofddocent internationaal strafrecht aan de Universiteit van 
Amsterdam: 'Zelfs als je op de een of andere manier zou betogen dat de 
blokkade ooit legaal is ingesteld, wat niet zo is, dan nog is die 
illegaal geworden doordat Israel geen humanitaire hulp doorlaat.'

De Hoon wijst er ook op dat het Internationaal Gerechtshof Israel al 
meerdere malen heeft bevolen humanitaire hulp in Gaza toe te laten. 
Vooralsnog houdt het land het overgrote deel van de hulp tegen, zoals 
ook nu met de flotilla. 'Deze casus laat goed zien hoe flagrant illegaal 
de handelwijze van Israel is.'

--------
(c) 2026 DPG Media B.V.